Muchomor żółtawy to smukły krewniak muchomorów z gładkim, błyszczącym, żółtopomarańczowym kapeluszem, prążkowanym brzegiem i klapowaną pochwą na trzonie. Nie ma pierścienia. Uchodzi za jadalny, ale na surowo jest trujący, a ze względu na ryzyko pomylenia z muchomorem zielonawym jest tylko dla pewnych znawców.
Sezonod czerwca do listopada
Wysyp zarodnikówbiały
RodzinaAmanitaceae
Kapelusz. Kapelusz ma od 5 do 10 cm szerokości, w młodości jest stożkowaty do dzwonkowatego, później płaski z środkowym garbem. Skórka jest gładka, naga i błyszcząca, żółtopomarańczowa do pomarańczowobrązowej, a brzeg wyraźnie prążkowany.
Spód kapelusza. Blaszki są gęste, wolne, kremowe z lekkim łososiowym do różowego odcieniem.
Trzon, pierścień i pochwa. Trzon ma od 10 do 15 cm wysokości, jest smukły i z wiekiem pusty, z delikatnym łuskowatym lub wężowym wzorem. Tkwi w grubej, workowatej pochwie, z zewnątrz białawej, od wewnątrz w kolorze kapelusza. Pierścienia brak.
Zapach i smak. Nie ma charakterystycznego zapachu ani smaku.
Miąższ i przebarwienia. Miąższ jest cienki i kruchy.
Z czym można pomylić
Nie ma pierścienia, ma prążkowany brzeg kapelusza i workowatą pochwę u podstawy trzonu. Śmiertelnie trujące muchomory zielonawe mają natomiast gładki brzeg kapelusza i trzon z pierścieniem, choć w starszym wieku pierścień może zaniknąć. Szarawki na surowo są trujące, a jadalne dopiero po dokładnym ugotowaniu.
Ma pierścień na trzonie, gładki brzeg kapelusza i bulwiastą podstawę trzonu z pochwą. Najsilniejsza cecha odróżniająca: szarawki nigdy nie mają pierścienia i zawsze mają prążkowany brzeg kapelusza. Śmiertelnie trujący.
Jest smuklejszy i mniejszy, częściej rośnie w pobliżu drzew iglastych, takich jak świerk, a nie w pobliżu olszy, jesionu, grabu, leszczyny czy topoli. Również jadalny tylko po dokładnym ugotowaniu.
Tworzy mikoryzę tylko z brzozą. Zarodniki są nieco bardziej wydłużone, a skórka kapelusza dojrzałych owocników jest wyraźnie dwuwarstwowa, co można sprawdzić tylko pod mikroskopem.
Zobacz na mapie →
Porównanie obok siebie
Przesuń tabelę w bok
Muchomor żółtawy
Muchomor zielonawy
Muchomor rdzawobrązowy
Amanita flavescens
Kapelusz
żółtopomarańczowy do pomarańczowobrązowego, od 5 do 10 cm, brzeg prążkowany
oliwkowy do żółtozielonego, gładki brzeg, od 5 do 15 cm
rdzawobrązowy do pomarańczowobrązowego, prążkowany
bladożółty do żółtawego, prążkowany
Spód
białe do kremowych, wolne blaszki
białe, wolne blaszki
białe, wolne blaszki
białe, wolne blaszki
Trzon
smukły, wzór wężowy, workowata pochwa, bez pierścienia
ze zwisającym pierścieniem, bulwiasta podstawa z pochwą
smukły, wzór wężowy, pochwa, bez pierścienia
smukły, pochwa, bez pierścienia
Miąższ
cienkomiąższowy, kruchy
mięsisty
cienkomiąższowy, kruchy
cienkomiąższowy, kruchy
Wartość kulinarna
Jadalny warunkowo
śmiertelnie trujący
jadalny warunkowo
jadalny warunkowo
Siedlisko & Sezon
Lasy iglaste i liściaste, najchętniej w pobliżu brzóz i na zakwaszonych glebach. Brak wiarygodnych danych.
Drzewa symbiotyczne
Brzoza, dąb, olsza, świerk, grab, leszczyna i topola.
Sezon
sty
lut
mar
kwi
maj
cze
lip
sie
wrz
paź
lis
gru
możliwy dobry główny sezon
Głównie latem.
Regiony grzybowe z prognozą dzienną
Dla tego gatunku nie ma jeszcze stanowisk w podziale na regiony. Strony krajów prowadzą do wszystkich regionów z prognozą dzienną.
Jak duże są szanse na znalezienie tego gatunku tam, gdzie teraz jesteś? Obliczamy to na podstawie pogody, wilgotności gleby, wysokości i lasu w Twojej lokalizacji.
Nigdy nie jedz grzyba, którego nie rozpoznałeś z całą pewnością. Jedz wyłącznie grzyby oznaczone z całą pewnością i zawsze dokładnie obrabiaj je termicznie.
Wskazówki dla Twojego kraju
Polska
Ośrodek toksykologiczny:
Ośrodek Informacji Toksykologicznej Warszawa (OKZ)607 218 174Pomorskie Centrum Toksykologii Gdańsk58 682 04 04Ośrodek Informacji Toksykologicznej Poznań61 847 69 46
Numer alarmowy: 112
Poradnia mykologiczna:GIS: Grzyby, wybieraj bezpiecznie. Grzyboznawcy w stacjach sanitarno-epidemiologicznych bezpłatnie sprawdzają grzyby zebrane na własny użytek; warto wcześniej zadzwonić.
W kuchni
Używaj go wyłącznie po dokładnym ugotowaniu; na surowo jest trujący. Kapelusz i trzon smaż lub duś jak inne delikatne grzyby. Gotuj lub smaż co najmniej 15 minut.
Brak wiarygodnych danych o suszeniu. Na surowo trujący; jedz go wyłącznie dokładnie ugotowanego. Jedz go tylko wtedy, gdy masz pewność, że nie ma pierścienia, a brzeg kapelusza jest prążkowany: grzyb z pierścieniem nie jest szarawką.
Nigdy nie jedz dzikich grzybów na surowo i zawsze gotuj lub smaż je co najmniej 15 minut.
Używaj tylko młodych, świeżych, niezrobaczonych okazów, co do których masz pewność, jaki to gatunek.
Noś grzyby w przewiewnym koszu, nie w plastikowych torbach, i przetwórz je tego samego dnia.
Najczęstsze pytania
Czy muchomor żółtawy jest jadalny?
Tak, bywa używany jako grzyb jadalny, ale na surowo jest trujący i jadalny dopiero po dokładnym ugotowaniu. Ponieważ można go pomylić z muchomorami zielonawymi, powinni go zbierać tylko pewni znawcy.
Jak rozpoznać muchomora żółtawego?
Po gładkim, żółtopomarańczowym kapeluszu z prążkowanym brzegiem, białych wolnych blaszkach, workowatej pochwie u podstawy trzonu i braku pierścienia.
Z czym można go pomylić?
Z innymi szarawkami, takimi jak muchomor rdzawobrązowy i Amanita flavescens, które również są jadalne tylko po ugotowaniu. Niebezpieczne są śmiertelnie trujące muchomory zielonawe: mają gładki brzeg kapelusza i pierścień na trzonie, choć w starszym wieku może on zaniknąć.
Kiedy rośnie muchomor żółtawy?
Od czerwca do listopada, głównie latem, w lasach liściastych i iglastych.